Het gebied
Een van oudste bio-culturele gebieden van Nederland.
Het stroomgebied Zuid-Veluwe is een agroecologisch gletsjerparadijs. Het ligt rondom de gemeenten Ede, Rhenen, Wageningen, Renkum en Arnhem. Het landschap en de mensen hebben elkaar gevormd.
Het is van oudsher een gebied van pioniers, van migranten en van culturele diversiteit. Sommige van de meest veerkrachtige landbouwpraktijken zijn hier duizenden jaren geleden begonnen dankzij de gletsjerformaties en de daaruit voortvloeiende hoogteverschillen, bodemsoorten en waterstromen. Mensen zijn van heinde en ver naar dit gebied gekomen en brachten zaden, kennis en praktijken mee.
De oergranen die nu weer worden geïntroduceerd in het stroomgebied, zoals emmer en spelt, zijn duizenden jaren geleden meegebracht door migranten uit de Oeral en de Vruchtbare Halvemaan. Dit getuigt van onze historische verbondenheid met andere plekken. Het stroomgebied is daarom een van de oudste bio-culturele gebieden van Nederland. Ook de vele grafheuvels en overblijfselen van Keltische akkers zijn hier getuige van.
Het Stroomgebied is gevormd in een tijd waarin mensen nog wisten hoe ze in verbondenheid met hun plek konden leven.
Een reservoir van kennis
We zien nu dat het leven in ons stroomgebied bedreigd wordt door droogte, vervuiling en verlies van levende bodems en biodiversiteit. Onze plek en ook de wereld om ons heen hebben te maken met verwoesting, desintegratie en wanhoop.
In ons stroomgebied bestaat echter ook nog een aanzienlijk reservoir van oude kennis, praktijken en plekken die resoneren met al het leven. De herinnering aan de verbondenheid van mens en plek is nog levend. Aan inwoners die vanuit wederkerigheid zorgen voor het landschap en de gemeenschap.
Niet voor niets zijn veel agroecologische boeren en ondernemers in het gebied gevestigd. Denk bijvoorbeeld aan de eerste zelfoogststuin van Nederland (De Nieuwe Ronde), de eerste boerderij met onbemande verslokalen (Veld en Beek), de cultuurhistorische akkers van Graangeluk, biologische windmolen De Vlijt, de 13e generatie boeren van Remekerkaas en de initiatiefnemers van Lekker Lupine. Samen met 35 andere ondernemers vormen zij de regionale agroecologische vereniging StreekWaar. Mede hierom werden we in 2025 de eerste Bioregio van Nederland.
Ook Wageningen Universiteit, lokale organisaties en vele inwoners in het stroomgebied houden zich bezig met ecologie, voedsel, zorg, (bio)diversiteit en cultuur. Dit alles biedt een vruchtbaar fundament en maakt het Stroomgebied Zuid-Veluwe bij uitstek een plek waar we een cultuur van zorgzaamheid kunnen creëren voor al het leven.